Xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 là một trong những thay đổi pháp lý quan trọng nhất vừa được Quốc hội thông qua nhằm thúc đẩy sức mạnh của khu vực kinh tế tư nhân. Theo Nghị quyết 198/2025/QH15 ngày 17/5/2025, chính sách này không chỉ đơn thuần là cắt giảm một khoản phí mà còn là thông điệp mạnh mẽ về việc cải cách thể chế, giảm bớt gánh nặng hành chính và tài chính cho hàng triệu doanh nghiệp và hộ kinh doanh trên cả nước.
Việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 được thực hiện dựa trên định hướng tại Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị, hướng tới một môi trường kinh doanh minh bạch và công bằng hơn. Đối với đội ngũ kế toán, kiểm toán và quản trị doanh nghiệp, việc nắm bắt lộ trình này là cực kỳ cần thiết để điều chỉnh kế hoạch tài chính và thực hiện đúng các nghĩa vụ khai báo trong giai đoạn chuyển tiếp từ năm 2025 sang năm 2026.
Cơ sở pháp lý về việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026
Quyết định xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 không phải là một chính sách mang tính tạm thời mà là kết quả của một lộ trình cải cách bài bản. Điểm khởi đầu chính là Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị ban hành ngày 04/5/2025, xác định mục tiêu bãi bỏ các loại phí không còn phù hợp để hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) phát triển theo nguyên tắc thị trường.
Để cụ thể hóa chủ trương này, ngày 17/5/2025, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết 198/2025/QH15. Tại khoản 7 Điều 10 của Nghị quyết này nêu rõ: “Chấm dứt việc thu, nộp lệ phí môn bài từ ngày 01 tháng 01 năm 2026”. Đây là văn bản quy phạm pháp luật cao nhất xác nhận tư cách pháp lý của việc bãi bỏ loại lệ phí lâu đời này trong hệ thống thuế phí Việt Nam.
Mục tiêu và ý nghĩa kinh tế của chính sách
Việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 mang lại lợi ích kép cho cả Nhà nước và doanh nghiệp. Đối với Nhà nước, việc này giúp tinh gọn bộ máy quản lý thu, giảm thiểu chi phí hành chính đối với các khoản thu có giá trị nhỏ nhưng số lượng đối tượng nộp lại quá lớn. Đối với doanh nghiệp, đặc biệt là các khởi nghiệp (start-up), đây là sự hỗ trợ thiết thực về dòng tiền ngay từ những ngày đầu thành lập.
Đối tượng được hưởng lợi trực tiếp
Chính sách xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 áp dụng rộng rãi cho tất cả các tổ chức, cá nhân đang là đối tượng nộp lệ phí môn bài hiện hành. Điều này bao gồm doanh nghiệp thành lập theo Luật Doanh nghiệp, các tổ chức kinh tế, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh. Việc không còn phải theo dõi và nộp khoản phí này hàng năm giúp bộ phận kế toán tiết kiệm đáng kể thời gian xử lý chứng từ.
Lộ trình thực hiện xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 và nghĩa vụ năm 2025
Dù lộ trình xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 đã rõ ràng, nhưng các doanh nghiệp cần lưu ý rằng nghĩa vụ của năm tài chính 2025 vẫn phải được hoàn tất theo đúng quy định hiện hành. Điều này có nghĩa là năm 2025 vẫn là năm cuối cùng mà sắc thuế này còn hiệu lực thực tế trên bảng cân đối kế toán của các đơn vị.
Dưới đây là bảng tổng hợp lộ trình chuyển đổi và các cột mốc thời gian quan trọng mà kế toán thuế cần ghi nhớ:
| Giai đoạn | Nội dung thực hiện | Cơ sở pháp lý |
| Trước 30/01/2025 | Nộp lệ phí môn bài và tờ khai (nếu có thay đổi vốn) cho năm 2025 | Nghị định 139/2016/NĐ-CP |
| Năm 2025 | Duy trì theo dõi và quyết toán lệ phí môn bài như bình thường | Luật Quản lý thuế 2019 |
| Trước 30/01/2026 | Vẫn phải nộp tờ khai môn bài năm 2025 (nếu chưa nộp hoặc có biến động) | Nghị quyết 198/2025/QH15 |
| Từ 01/01/2026 | Chính thức dừng mọi hoạt động thu, nộp lệ phí môn bài | Khoản 7 Điều 10 Nghị quyết 198 |
Lưu ý về tờ khai lệ phí môn bài cuối cùng
Mặc dù chúng ta hướng tới việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026, nhưng hồ sơ thuế của năm 2025 vẫn phải đảm bảo tính chuẩn chỉnh. Nhiều kế toán nhầm lẫn rằng vì sắp bỏ nên không cần quyết toán 2025. Thực tế, cơ quan thuế vẫn sẽ thanh tra, kiểm tra nghĩa vụ này cho đến hết thời hạn hiệu lực.
Xử lý số tiền nộp thừa (nếu có)
Trong trường hợp doanh nghiệp đã tạm nộp hoặc nộp thừa lệ phí môn bài cho các kỳ sau năm 2026, cần chủ động thực hiện thủ tục bù trừ thuế hoặc hoàn thuế theo quy định của Luật Quản lý thuế trước khi chính sách xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 chính thức có hiệu lực hoàn toàn.
Các chính sách hỗ trợ thuế đi kèm Nghị quyết 198/2025/QH15
Việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 chỉ là một phần trong “gói giải pháp” đặc biệt của Quốc hội. Để tối ưu hóa lợi ích, doanh nghiệp cần cái nhìn tổng thể về các ưu đãi thuế khác cũng được quy định tại Điều 10 Nghị quyết 198. Điều này giúp các chuyên gia kế toán tư vấn chính xác lộ trình thuế cho ban lãnh đạo.
Ưu đãi thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN)
Song song với việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026, Nhà nước áp dụng chính sách miễn thuế TNDN cực kỳ hấp dẫn:
- Miễn 100% thuế TNDN cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trong 03 năm đầu thành lập.
- Đối với doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo: Miễn thuế 02 năm và giảm 50% trong 04 năm tiếp theo đối với thu nhập từ hoạt động cốt lõi.
Ưu đãi thuế cho cá nhân và chuyên gia
Không chỉ dừng lại ở việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 cho các hộ kinh doanh, Chính phủ còn khuyến khích nhân tài thông qua việc miễn thuế TNCN cho các chuyên gia, nhà khoa học làm việc tại các trung tâm đổi mới sáng tạo trong thời hạn 02 năm. Đây là đòn bẩy quan trọng để doanh nghiệp tư nhân thu hút nguồn lực chất lượng cao.
Thay đổi phương pháp tính thuế cho hộ kinh doanh
Đáng chú ý, cùng thời điểm xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026, từ ngày 01/01/2026, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh sẽ không còn áp dụng phương pháp khoán thuế. Thay vào đó, việc nộp thuế sẽ căn cứ theo pháp luật quản lý thuế hiện đại, yêu cầu sự minh bạch hơn về sổ sách kế toán. Điều này đòi hỏi các hộ kinh doanh phải chuẩn bị nền tảng kế toán vững chắc ngay từ bây giờ.
Phân tích tác động đối với doanh nghiệp và kế toán từ 2026
Việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 sẽ thay đổi quy trình làm việc đầu năm của hàng vạn kế toán thuế. Thay vì phải tất bật rà soát bậc vốn điều lệ và nộp tiền lệ phí môn bài trước ngày 30/01 hàng năm, kế toán có thể tập trung nguồn lực vào việc quyết toán thuế TNDN và thuế TNCN.
Giảm bớt rủi ro xử phạt hành chính
Lệ phí môn bài tuy số tiền không lớn nhưng mức phạt chậm nộp tờ khai thường rất cao so với giá trị khoản phí. Do đó, việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 sẽ giúp doanh nghiệp loại bỏ hoàn toàn rủi ro bị xử phạt vi phạm hành chính liên quan đến lỗi chậm nộp tờ khai môn bài – một lỗi “kinh điển” mà nhiều kế toán mới vào nghề thường gặp phải.
Tối ưu hóa chi phí vận hành
Dù mức nộp cao nhất hiện nay chỉ là 3.000.000 VNĐ/năm cho doanh nghiệp có vốn trên 10 tỷ, nhưng khi cộng gộp với hàng triệu doanh nghiệp, con số này là vô cùng lớn. Việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 góp phần trực tiếp vào việc cắt giảm chi phí tuân thủ (compliance costs), tạo điều kiện cho doanh nghiệp tái đầu tư vào sản xuất kinh doanh.
Thách thức trong việc chuyển đổi số sách
Cần lưu ý rằng việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 diễn ra cùng lúc với việc bỏ thuế khoán cho hộ kinh doanh. Điều này tạo ra một làn sóng chuyển đổi từ hộ kinh doanh lên doanh nghiệp. Các chuyên gia kế toán tại MAN – Master Accountant Network nhận định rằng, đây là thời điểm vàng để các đơn vị chuẩn hóa lại hệ thống kế toán nội bộ để đáp ứng các tiêu chuẩn thanh tra thuế mới.
Hướng dẫn kế toán xử lý chuyển tiếp khi xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026
Để đảm bảo không có sai sót trong giai đoạn này, bộ phận kế toán cần thực hiện các bước kiểm soát sau đây. Mặc dù mục tiêu là xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026, nhưng tính liên tục của dữ liệu thuế là điều bắt buộc.
- Rà soát dữ liệu 2024-2025: Kiểm tra lại tất cả các biên lai nộp tiền lệ phí môn bài các năm trước để đảm bảo không còn nợ đọng.
- Cập nhật phần mềm kế toán: Điều chỉnh danh mục các loại thuế, phí phải nộp từ kỳ kế toán 2026, loại bỏ tài khoản 3338 (thuế khác/lệ phí) liên quan đến môn bài.
- Thông báo cho ban lãnh đạo: Chủ động báo cáo về việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 để điều chỉnh dự toán ngân sách thuế cho các năm tiếp theo.
- Lưu trữ hồ sơ: Giữ lại các tờ khai môn bài cũ tối thiểu 10 năm theo Luật Kế toán để phục vụ công tác thanh tra sau này cho các kỳ trước 2026.
Kết luận
Việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 là một bước tiến lớn trong cải cách hành chính thuế tại Việt Nam. Nó thể hiện sự cầu thị của Chính phủ trong việc lắng nghe khó khăn của doanh nghiệp tư nhân. Tuy nhiên, việc bãi bỏ một loại phí thường đi kèm với việc siết chặt quản lý ở các sắc thuế khác như Thu nhập doanh nghiệp hay Giá trị gia tăng để đảm bảo nguồn thu ngân sách. Do đó, doanh nghiệp không nên chủ quan mà cần tập trung nâng cao năng lực quản trị tài chính – kế toán.
MAN – Master Accountant Network tự hào là mạng lưới chuyên gia kiểm toán và kế toán thuế hàng đầu, sẵn sàng hỗ trợ doanh nghiệp thích ứng với các thay đổi pháp lý mới nhất. Chúng tôi cung cấp dịch vụ kiểm toán độc lập, tư vấn thuế chuyên sâu và soát xét sổ sách kế toán giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí và giảm thiểu rủi ro pháp lý.
Thông tin liên hệ dịch vụ tại MAN – Master Accountant Network
- Địa chỉ: Số 19A, đường 43, phường Tân Thuận, TP. Hồ Chí Minh
- Mobile/Zalo: 0903 963 163 – 0903 428 622
- Email: man@man.net.vn
Phụ trách sản xuất nội dung bởi: Ông Lê Hoàng Tuyên – Sáng lập viên (Founder) & CEO MAN – Master Accountant Network, Kiểm toán viên CPA Việt Nam với hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành Kế toán, Kiểm toán và Tư vấn Tài chính.
FAQ – Câu hỏi thường gặp về việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026
Có. Theo quy định hiện hành và lộ trình tại Nghị quyết 198, việc xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 mới chính thức bắt đầu. Do đó, doanh nghiệp thành lập năm 2025 vẫn thực hiện theo quy định tại Nghị định 22/2020/NĐ-CP (thường được miễn năm đầu thành lập nhưng vẫn phải nộp tờ khai).
Đúng vậy. Khoản 7 Điều 10 Nghị quyết 198 áp dụng cho mọi đối tượng. Tuy nhiên, hộ kinh doanh cần lưu ý việc chuyển đổi từ thuế khoán sang phương pháp kê khai nộp thuế theo pháp luật quản lý thuế cũng từ 01/01/2026.
Không. Chính sách xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 chỉ áp dụng cho nghĩa vụ phát sinh từ ngày 01/01/2026 trở đi. Các khoản nợ cũ vẫn sẽ bị truy thu và tính tiền chậm nộp theo quy định của Luật Quản lý thuế.
Không cần. Khi sắc thuế/lệ phí đã bị bãi bỏ theo Nghị quyết của Quốc hội, đối tượng nộp thuế không còn nghĩa vụ kê khai đối với loại lệ phí đó nữa. Doanh nghiệp mới thành lập trong năm 2025 có phải nộp lệ phí môn bài không?
Hộ kinh doanh có được xóa bỏ lệ phí môn bài từ 2026 hoàn toàn không?
Nếu tôi nộp chậm lệ phí môn bài năm 2024, đến năm 2026 tôi có được xóa nợ không?
Có cần nộp tờ khai trắng cho năm 2026 không?
