Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 do Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh ban hành ngày 16/01/2026 là văn bản hướng dẫn then chốt giúp các doanh nghiệp nắm vững lộ trình áp dụng Luật Thuế TNCN 2025. Việc chuyển đổi từ biểu thuế 7 bậc sang biểu thuế lũy tiến từng phần 5 bậc là một bước ngoặt lớn, tác động trực tiếp đến nghĩa vụ tài chính của hàng triệu lao động từ kỳ tính thuế năm 2026.
Nắm bắt kịp thời nội dung Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 giúp kế toán thực hiện đúng pháp luật và tối ưu quyền lợi thuế cho nhân sự. Sự kết hợp giữa Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15 và Nghị định 20/2026/NĐ-CP tạo ra hành lang pháp lý mới cho chuyên gia và lĩnh vực khởi nghiệp sáng tạo. Hãy cùng MAN phân tích chi tiết các điểm đổi mới và cách tính toán chuẩn xác nhất dưới đây.
Lộ trình áp dụng biểu thuế lũy tiến từng phần theo Công văn số 561/TPHCM-QLDN3
Theo Công văn số 561/TPHCM-QLDN3, quy định mới về thuế suất đối với thu nhập từ tiền lương của cá nhân cư trú chính thức có hiệu lực cho kỳ tính thuế năm 2026. Các khoản thu nhập phát sinh từ ngày 01/01/2026 sẽ tính theo cấu trúc 5 bậc mới, giúp đơn giản hóa thủ tục và giảm áp lực thuế cho nhóm thu nhập trung bình.
Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh nhấn mạnh thời điểm xác định thu nhập tính thuế là lúc tổ chức, cá nhân trả thu nhập. Do đó, doanh nghiệp cần chủ động điều chỉnh hệ thống phần mềm kế toán để tương thích với biểu thuế mới. Điều này giúp tránh sai sót trong báo cáo thuế hàng tháng và quyết toán cuối năm theo tinh thần của Công văn số 561/TPHCM-QLDN3.
Bảng dưới đây chi tiết các bậc thuế theo Điều 9 Luật Thuế TNCN 2025 được Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 hướng dẫn thực hiện:
| Bậc thuế | Thu nhập tính thuế/năm (Triệu đồng) | Thu nhập tính thuế/tháng (Triệu đồng) | Thuế suất (%) |
| 1 | Đến 120 | Đến 10 | 5% |
| 2 | Trên 120 đến 360 | Trên 10 đến 30 | 10% |
| 3 | Trên 360 đến 720 | Trên 30 đến 60 | 20% |
| 4 | Trên 720 đến 1.200 | Trên 60 đến 100 | 30% |
| 5 | Trên 1.200 | Trên 100 | 35% |
Sự thay đổi này nới rộng khoảng thu nhập ở bậc thấp, giảm số thuế phải nộp cho người có thu nhập tính thuế dưới 30 triệu đồng/tháng. Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 đóng vai trò “kim chỉ nam” để cơ quan thuế địa phương thống nhất cách triển khai trên toàn địa bàn.
Quy định về thu nhập tính thuế từ tiền lương, tiền công
Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 làm rõ phương pháp xác định thu nhập tính thuế theo Luật mới. Thu nhập tính thuế là phần thu nhập chịu thuế còn lại sau khi trừ đi các khoản bảo hiểm bắt buộc, bảo hiểm hưu trí bổ sung, bảo hiểm nhân thọ (trong mức quy định) và các khoản giảm trừ gia cảnh.
Cụ thể, công thức tính thuế TNCN áp dụng từ năm 2026 như sau:
|
Thuế TNCN phải nộp = Thu nhập tính thuế × Thuế suất (theo bậc tương ứng) |
Doanh nghiệp cần căn cứ vào Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 để xác định đúng các khoản bảo hiểm nghề nghiệp đặc thù được trừ. Việc này đảm bảo tính toán chính xác số thuế khấu trừ tại nguồn hàng tháng cho người lao động.
Miễn giảm thuế TNCN theo Nghị định 20/2026/NĐ-CP và liên hệ Công văn số 561/TPHCM-QLDN3
Chính phủ đã ban hành Nghị định 20/2026/NĐ-CP quy định ưu đãi thuế cho lĩnh vực khoa học công nghệ và khởi nghiệp. Đây là nội dung bổ trợ quan trọng cần nắm vững song song với Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 để áp dụng chính xác cho các đối tượng đặc thù.
Đối tượng và điều kiện hưởng ưu đãi thuế
Nghị định 20 hỗ trợ chuyên gia và nhà khoa học làm việc tại doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo. Mức ưu đãi gồm: miễn thuế 100% trong 2 năm đầu (24 tháng) và giảm 50% trong 4 năm tiếp theo (48 tháng). Ưu đãi này chỉ áp dụng đối với thu nhập từ tiền lương nhận được tại các tổ chức khởi nghiệp sáng tạo.
Thời gian miễn giảm tính liên tục kể từ tháng phát sinh thu nhập ưu đãi. Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 lưu ý dù áp dụng biểu thuế 5 bậc mới, việc tính phần thuế miễn giảm vẫn phải tuân thủ nguyên tắc phân bổ tỷ lệ thu nhập thực tế nếu cá nhân làm việc tại nhiều nơi.
Cách tính thuế cho cá nhân có thu nhập từ hai nơi theo Nghị định 20
Khi một chuyên gia vừa có thu nhập ưu đãi tại startup, vừa có thu nhập từ nguồn khác, kế toán áp dụng công thức:
- Số thuế được miễn = (Tổng thuế tính trên tổng thu nhập) × (Thu nhập ưu đãi / Tổng thu nhập chịu thuế).
- Số thuế được giảm = 50% × (Tổng thuế tính trên tổng thu nhập) × (Thu nhập ưu đãi / Tổng thu nhập chịu thuế).
Cách tiếp cận này đảm bảo công bằng và khuyến khích chuyên gia cống hiến cho nghiên cứu. Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 xác nhận khung thuế suất áp dụng trong công thức tính “Tổng thuế” nêu trên.
Hai khoản thu nhập được miễn thuế hoàn toàn theo quy định mới
Căn cứ Điều 8 Nghị định 20/2026/NĐ-CP, có 2 nhóm thu nhập đặc thù sẽ không phải chịu thuế TNCN nhằm thúc đẩy thị trường vốn:
- Thu nhập từ chuyển nhượng vốn góp vào startup: Cá nhân thoái vốn tại các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo được miễn toàn bộ thuế TNCN. Điểm mới này giúp thu hút mạnh mẽ các nhà đầu tư thiên thần vào thị trường Việt Nam.
- Tiền lương của chuyên gia, nhà khoa học: Thu nhập này được miễn trong 24 tháng nếu làm việc tại các trung tâm R&D hoặc tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp.
Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 nhắc nhở đơn vị chi trả cần lưu giữ hồ sơ chuyên gia và xác nhận của cơ quan quản lý để thực hiện miễn thuế đúng đối tượng.
Những lưu ý quan trọng khi thực hiện Công văn số 561/TPHCM-QLDN3
Quá trình áp dụng Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 thường gặp vướng mắc về thời điểm chốt số liệu. Việc chuyển đổi giữa năm 2025 và 2026 yêu cầu sự chính xác tuyệt đối trong phân loại chứng từ để áp dụng đúng biểu thuế suất tương ứng.
Cục Thuế TP.HCM qua Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 khẳng định các khoản thưởng cuối năm 2025 nhưng chi trả vào tháng 1/2026 sẽ tính theo biểu thuế 5 bậc. Đây là thông tin có lợi, giúp giảm đáng kể số thuế cho người lao động đối với các khoản tiền thưởng lớn vào dịp Tết.
Kết luận
Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 là bước đi quan trọng hướng tới chính sách thuế minh bạch. Biểu thuế 5 bậc giúp giảm gánh nặng tài chính và tạo thuận lợi cho quản trị doanh nghiệp. Tuy nhiên, việc thực thi đúng tinh thần Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 và Nghị định 20 đòi hỏi sự am hiểu sâu sắc về luật pháp.
MAN – Master Accountant Network là đơn vị hàng đầu cung cấp dịch vụ kiểm toán, kế toán thuế và tư vấn thuế. Chúng tôi cam kết hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện quyết toán thuế và báo cáo thuế chính xác theo Công văn số 561/TPHCM-QLDN3. Hãy liên hệ với MAN để tối ưu hóa chi phí và tuân thủ tuyệt đối quy định thuế TNCN 2026.
Thông tin liên hệ dịch vụ tại MAN – Master Accountant Network
- Địa chỉ: Số 19A, đường 43, phường Tân Thuận, TP. Hồ Chí Minh
- Mobile/Zalo: 0903 963 163 – 0903 428 622
- Email: man@man.net.vn
Phụ trách sản xuất nội dung bởi: Ông Lê Hoàng Tuyên – Sáng lập viên (Founder) & CEO MAN – Master Accountant Network, Kiểm toán viên CPA Việt Nam với hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành Kế toán, Kiểm toán và Tư vấn Tài chính.
Câu hỏi thường gặp về Công văn số 561/TPHCM-QLDN3
Hướng dẫn áp dụng cho cá nhân cư trú có thu nhập tiền lương trên địa bàn TP.HCM và là căn cứ tham khảo cho toàn quốc từ kỳ thuế 2026.
Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 tập trung vào thuế suất. Mức giảm trừ gia cảnh sẽ thực hiện theo Nghị quyết riêng của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
Sau 2 năm miễn thuế, chuyên gia được giảm 50% số thuế phải nộp trong 4 năm tiếp theo theo quy định tại Nghị định 20. Công văn số 561/TPHCM-QLDN3 áp dụng cho ai?
Mức giảm trừ gia cảnh có thay đổi cùng biểu thuế 5 bậc không?
Chuyên gia được giảm 50% thuế trong bao lâu?
